Wyposażenie stanowisk pracy

Wyszukiwanie

Maty i wykładziny przemysłowe

Maty i wykładziny antystatyczne

08-06-2009

 

Problem elektryczności statycznej

Problem elektryczności statycznej pojawia się na wielu stanowiskach pracy. Nagromadzenie ładunków elektrostatycznych może wywoływać wyładowania elektrostatyczne ESD (skrót od angielskiego Elektro Static Discharge), które mogą uszkodzić elementy elektroniczne lub gotowe produkty oraz wywoływać u pracowników nieprzyjemne wstrząsy elektryczne.

Wyładowania ESD są jednym z największych problemów przemysłu elektronicznego. Zazwyczaj są niezauważalne, ponieważ nie dostrzegamy wyładowań o wartości poniżej 3000V. Zaistnienie ESD zauważamy w postaci iskry dopiero powyżej 5000V. Powszechnie efekty ESD znane są wszystkim. Są nimi wyładowania na klamkach od drzwi, strzelanie lub nawet iskrzenie podczas zdejmowania ubrań wykonanych z włókien syntetycznych. Naładowanie elektrycznością statyczną jest procesem naładowania elektrycznego, podczas którego w wyniku kontaktu i późniejszego rozdzielenia dwóch powierzchni generowany jest ładunek, który w efekcie może powodować uszkodzenie czułych elementów (mikroprocesorów, głowic dysków twardych, itp.). Najbardziej czułe elementy elektroniczne ulegają uszkodzeniu już przy wyładowaniu rzędu 30V! Obecność uszkodzeń spowodowanych przez ESD nie jest łatwa do wykrycia i może zostać niezauważona w fazie produkcyjnej. Ujawnia się dopiero w fazie użytkowania.

W wielu zakładach ludzie stanowią główne źródło elektryczności statycznej. Zwykłe chodzenie lub siedzenie na pewnego typu krzesłach może generować w ludzkim ciele ładunki o napięciu do kilku tysięcy Volt. Bez właściwej kontroli, taki ładunek elektrostatyczny może z łatwością zostać rozładowany poprzez urządzenia wrażliwe na wyładowania elektrostatyczne, co może spowodować ich uszkodzenie.

Aby nie dopuścić do wyładowań elektrostatycznych lub zminimalizować ich skutki  należy wyposażyć pracownika w odzież antystatyczną i obuwie antystatyczne a stanowisko pracy powinno być uziemione. Pomaga w tym zastosowanie mat i wykładzin antystatycznych ESD, które mają za zadanie odprowadzanie ładunków elektrostatycznych od ludzi.

Produkacja i obróbka elementów wrażliwych na alektryczność statyczną powinna odbywać się w strefach ochronnych EPA (skrót od angielskiego Electrostatic Protected Area).

Oznakowanie strefy EPA

 

Maty i wykładziny antystatyczne (ESD)

Podstawowym sposobem ochrony przedmiotów wrażliwych na ładunki elektrostatyczne (ESD) jest stworzenie ścieżki uziemienia, sprowadzającej potencjał elektryczny wszystkich materiałów oraz ludzi do wspólnego poziomu. Miejsca pracy chroniące przed ładunkami elektrostatycznymi o rezystancji uziemienia wynoszącej 106 do 109 Ω posiadają powierzchnie, które mają taki sam potencjał elektryczny jak inne przedmioty w danym obszarze pracy. W celu stworzenia miejsca pracy chronionego przed elektrycznością statyczną i spełniającego wymagania norm IEC61340-5-1 lub ANSI EOS/ESD 6.1 należy wszystkie przedmioty przewodzące w danym miejscu, włącznie z ludźmi, podłączyć do punktu o takim samym potencjale ziemi, tworząc równowagę między przedmiotami i ludźmi. Wykładziny i maty antyelektrostatycze ESD wraz z akcesoriami ESD pozwalają stworzyć uziemienie odprowadzające ładunki elektrostatyczne, tym samym redukując powstające w ludziach ładunki elektrostatyczne do bezpiecznego poziomu.

Maty i wykładziny antystatyczne możemy podzielić na:

  • maty podłogowe - własności antystatyczne zapewniają odprowadzenie ładunków elektrostatycznych poprzez obuwie a ponadto posiadają cechy typowe dla mat i wykładzin ergonomicznych - poprawiają komfort pracy, redukują zmęczenie nóg, zapewniają antypoślizgowość.
  • maty stołowe - odprowadzają ładunki elektrostatyczne od położonych na niej przedmiotów przewodzących oraz z rąk pracownika poprzez podłączone paski nadgarstkowe. Chronią również mechanicznie blaty stołów i półek oraz delikatne przedmioty.

 

Maty i wykładziny antystatyczne (ESD), akcesoria - prawidłowe połączenie

Poniższy schemat przedstawia prawidłowe połączenie wykładziny antyelektrostatycznej zarówno stołowej jak i podłogowej. Wszystkie elementy dodatkowe można znaleźć w akcesoriach do mat i wykładzin antyelektrostatycznych.

Schemat uziemienia maty antystatycznej

 

Akcesoria do podłączenia wykładziny antystatycznej podłogowej:

  • gniazdo 10mm - wykładziny antystatyczne są wyposażone w takie gniazdo lub też należy je zamówić opcjonalnie w zależności od typu maty. Montowane jest bezpłatnie na życzenie.
  • przewód do uziemienia wykładziny - jeden koniec jest mocowany do gniazda na wykładzinie a drugi koniec do wtyczki.
  • Wtyczka do podłączenia wykładziny - łączy przewód uziemiający do złącza uziemienia.
  • uziemienie stóp - paski zakładane na obuwie zapewniają prawidłowy styk pomiędzy człowiekiem a matą.

Akcesoria do podłączenia wykładziny antystatycznej stołowej:

  • gniazdo 10mm - wykładziny antystatyczne są wyposażone w takie gniazdo lub też należy je zamówić opcjonalnie w zależności od typu maty. Montowane jest bezpłatnie na życzenie.
  • wspólny przewód uziemiający - jeden koniec jest mocowany do gniazda na wykładzinie a drugi koniec do wtyczki. Ponadto posiada gniazdo do podłączenia przewodu spiralnego z paska nadgarstkowego.
  • pasek nadgarstkowy - pasek zakładany na rękę który umożliwia odprowadzanie ładunków elektrostatycznych ze skóry pracownika.
  • Przewód spiralny - łączy pasek nadgarstkowy z gniazdem wspólnego przewodu uziemiającego.
  • Wtyczka do podłączenia wykładziny - łączy przewód uziemiający do złącza uziemienia.

Aby zapewnić czystość powierzchni maty oraz dobrą przewodność powierzchni poprawiającą właściwości antyelektrostatyczne wykładziny zalecane jest czyszczenia specjalnym środkiem do czyszczenia wykładzin antyelektrostatycznych.

 

Internetowe Centrum Dystrybucji jako partner firmy NOTRAX® - czołowego europejskiego producenta ergonomicznych mat podłogowych, w tym mat i wykładzin antystatycznych, zapewnia fachowe doradztwo i pomoc w doborze optymalnego rozwiązania.